Bệnh Gút Nguyên Nhân Triệu Chứng Và Phương Pháp Điều Trị

0
740

Mọi thứ bạn cần biết về bệnh gút

Bệnh gút là một loại viêm khớp phổ biến gây đau dữ dội, sưng và cứng khớp. Nó thường ảnh hưởng đến khớp ở ngón chân cái.

benh-gut-trieu-chung-nguyen-nhan-va-phuong-phap-dieu-tri
Bệnh Gút Nguyên Nhân Triệu Chứng Và Phương Pháp Điều Trị

Khi gút bùng phát có thể phát triển một cách nhanh chóng và tiếp tục trở lại theo thời gian, từ từ làm tổn thương các mô trong khu vực của viêm. Nó cũng liên quan đến tỷ lệ mắc bệnh tim mạch và trao đổi chất gia tăng và có thể cực kỳ đau đớn.

Đây là dạng viêm khớp phổ biến nhất ở nam giới, phần lớn bệnh nhân chủ yếu là thuộc nam giới. Tuy nhiên phụ nữ cũng có thể bị mắc bệnh viêm khớp và thường là sau thời kỳ mãn kinh.

Một số điểm chính về bệnh gút

  • Bệnh gút là một dạng viêm khớp do acid uric dư thừa trong máu gây ra.
  • Các triệu chứng của bệnh gút là do sự hình thành các tinh thể acid uric trong các khớp.
  • và phản ứng của cơ thể đối với chúng.
  • Bệnh gút ảnh hưởng nhiều nhất đến các khớp ở ngón chân cái.
  • Bệnh gút thường xảy ra mà không hề có triệu chứng gì và thường là vào ban đêm.
  • Hầu hết các trường hợp bệnh gút được điều trị bằng các loại thuốc cụ thể.

Điều trị

Phần lớn các trường hợp bệnh gút được điều trị bằng thuốc. Thuốc được sử dụng để điều trị các triệu chứng của cơn gút, ngăn ngừa các đợt bùng phát trong tương lai, và giảm nguy cơ biến chứng bệnh gút như sỏi thận và sự phát triển của các cục tophi.

dieu-tri-benh-gut-bang-thao-duoc-thien-nhien
Điều trị bệnh gút bằng các thảo dược thiên nhiên

Các loại thuốc thường được sử dụng bao gồm thuốc chống viêm không steroid ( NSAID ), colchicine hoặc corticosteroid. Chúng được sử dụng để làm giảm viêm và đau ở những vùng bị bệnh gút.

Thuốc cũng được sử dụng để hạn chế sản xuất acid uric (chất ức chế oxidase xanthine như allopurinol) hoặc cải thiện khả năng của thận để loại bỏ acid uric ra khỏi cơ thể (probenecid).

Nếu không được điều trị, cơn gút cấp tính sẽ trở nên đau đớn khủng khiếp nhất trong khoảng thời gian từ 12 tới 24 giờ sau khi bộc phát. Người bị bệnh gút thường tự khỏi trong khoảng 1 tới 2 tuần mà không cần điều trị.

Kiểm tra và chẩn đoán

Bệnh gút thường rất khó chẩn đoán, vì khi các triệu chứng xuất hiện, chúng tương tự như các triệu chứng khác. Khi acid uric tăng trong máu phần lớn nằm ở những người mắc bệnh gút, nhưng nó có thể không liên quan gì tới các cơn bùng phát của bệnh gút.

Bác sĩ có thể thực hiện một một xét nghiệm gọi là xét nghiệm dịch khớp, để lấy chất lỏng được chiết xuất từ khớp bị ảnh hưởng bằng kim tiêm. Sau đó tiến hành kiểm tra để xác định xem liệu có tinh thể urat nào hay không.

Khi nhiễm trùng khớp cũng có thể gây ra các triệu chứng tương tự như bệnh gút, bác sĩ có thể tìm vi khuẩn khi tiến hành kiểm tra chất lỏng khớp để loại trừ nguyên nhân vi khuẩn.

Xét nghiệm máu để đo nồng độ axit uric trong máu, nhưng nhiều trường hợp những người có nồng độ acid uric cao không phải lúc nào cũng bị gút. Hoặc ở một số người khác họ có thể mắc các triệu chứng của bệnh gút nhưng lại không tăng nồng độ acid uric trong máu.

Một cách khác để tìm kiếm các tinh thể urat xung quanh khớp là siêu âm hoặc chụp CT. Trong trường hợp này tia X không thể phát hiện được bệnh gút nhưng nó có thể được sử dụng để loại trừ các nguyên nhân khác.

Các loại bệnh gút

Có nhiều giai đoạn phát triển bệnh gút khác nhau và dưới đây là một số ví dụ điển hình.

Tăng acid uric máu không triệu chứng.

Một người có thể tăng nồng độ acid uric mà không có triệu chứng bên ngoài nào. Ở giai đoạn này, chưa cần thiết phải điều trị, mặc dù tinh thể urat đang được hình thành trong mô và gây ra các tác động nhẹ.

Những người bị tăng acid uric máu không triệu chứng nếu trong những lần đi khám sức khỏe định kỳ được các bác sĩ phát hiện họ sẽ đưa ra các lời khuyên để ngăn chặn việc phát triển các acid uric.

Gút cấp tính

Giai đoạn này xảy ra khi các tinh thể urat đã được lắng đọng đột ngột gây viêm cấp tính và đau dữ dội. Việc sảy ra bất ngờ này được gọi là “bùng phát” và thường sẽ giảm xuống trong vòng 3 đến 10 ngày. Đôi khi chúng xảy ra bất gờ do sự căng thẳng, uống rượu và ma túy, hoặc củng có thể do thay đổi thời tiết.

Khoảng thời gian bị gút liên tục

Giai đoạn này là khoảng thời gian giữa các cơn gút cấp tính. Các đợt bùng phát tiếp theo có thể không xảy ra trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, nhưng nếu không được điều trị, theo thời gian, chúng có thể tồn tại lâu hơn và xảy ra thường xuyên hơn. Trong khoảng thời gian này, tinh thể urat tiếp tục được lắng đọng trong mô.

Bệnh gút mạn tính

Bệnh gút mạn tính là loại bệnh gút nặng nhất. Tổn thương vĩnh viễn xảy ra ở khớp và thận. Bệnh nhân có thể bị viêm khớp mãn tính và phát triển các cục tophi, cục u lớn của tinh thể urat, ở những vùng lạnh của cơ thể như khớp ngón tay.

Bệnh gút mãn tính chỉ được hình thành nếu trong một thời gian dài mà không được điều trị cụ thể là trong khoảng 10 năm. Và nếu một bệnh nhân được điều trị thích hợp thì sẽ rất khó có khả năng phát triển thành bênh gút mãn tính.

Nguyên nhân

Bệnh gút lúc đầu là do dư thừa acid uric trong máu hoặc tăng acid uric máu. Axít uric được tạo ra trong cơ thể, trong quá trình phân hủy purin, các hợp chất hóa học này chứa rất nhiều trong các loại thực phẩm nhất định như thịt gia cầm và hải sản.

Thông thường, acid uric hòa tan trong máu và được bài tiết ra khỏi cơ thể trong nước tiểu qua thận. Nếu quá nhiều axit uric được sinh ra, hoặc không bài tiết ra hết, nó có thể tích tụ và hình thành các tinh thể nhỏ giống như cái kim, gây ra viêm và đau ở các khớp và mô xung quanh.

Các rủi ro ảnh hưởng bởi gút

Một số yếu tố có thể làm tăng acid uric máu, dẫn đến bị bệnh gút.

  • Tuổi tác và giới tính: Đàn ông sản xuất nhiều axit uric hơn phụ nữ, mặc dù mức độ acid uric của phụ nữ tiếp cận với nam giới sau thời kỳ mãn kinh.
  • Di truyền: Tiền sử gia đình có người mắc bệnh gút làm tăng khả năng phát triển của bệnh.
  • Lựa chọn lối sống: Uống nhiều rượu làn cản trở việc loại bỏ acid uric ra khỏi cơ thể. Một chế độ ăn có nhiều purine cũng làm tăng lượng acid uric trong cơ thể.
  • Phơi nhiễm chì: Phơi nhiễm chì mãn tính có thể dẫn đến một số trường hợp bệnh gút.
  • Thuốc: Một số loại thuốc có thể làm tăng nồng độ acid uric trong cơ thể; bao gồm một số thuốc lợi tiểu và thuốc có chứa salicylate.
  • Cân nặng: Thừa cân làm tăng nguy cơ bị bệnh gút vì có nhiều mô cơ thể hơn, có nghĩa là sản xuất nhiều acid uric như một sản phẩm chất thải chuyển hóa. Nồng độ mỡ cơ thể cao hơn cũng làm tăng mức độ viêm toàn thân do các tế bào mỡ tạo ra các cytokine gây viêm.
  • Chấn thương hoặc phẫu thuật gần đây: Có thể làn tăng nguy cơ bị gút.
  • Các vấn đề sức khỏe khác: Suy thận và các vấn đề về thận khác điều này làm giản chức năng của thận khiến cho thận không lọc hết được các chất cần thiết mà cơ thể đã hấp thụ, tăng nồng độ acid uric. Các vấn đề khác có liên quan đến bệnh gút bao gồm cao huyết áp, tiểu đường và tuyến giáp hoạt động kém.

Triệu chứng của bệnh gút

  • Bệnh gút thường là bị đột ngột mà không có triệu chứng nào, và thường là vào giữa đêm.
  • Các biểu hiện chính là đau khớp dữ dội, làm giảm cảm giác, khó chịu, viêm và đỏ.
  • Bệnh gút thường xuyên ảnh hưởng đến khớp lớn của ngón chân cái, nhưng cũng có thể ảnh hưởng đến mắt cá chân, đầu gối, khuỷu tay, cổ tay và ngón tay.

Cơn đau do gút gây ra có thể là rất nghiêm trọng một bệnh nhân cho biết:

“Tôi đã bị bắn, đánh đập, đâm, và ném ra khỏi một chiếc trực thăng, nhưng không thứ gì trong số đó khinh khủng bằng bệnh gút.”

Biến chứng

Trong một số trường hợp, bệnh gút có thể biến chứng thành các vấn đề nghiêm trọng hơn như là:

  • Sỏi thận: Nếu tinh thể urate đọng lại trong đường tiết niệu, chúng có thể trở thành sỏi thận.
  • Gút tái phát: Một số người chỉ bị một lần bùng phát; trong khi những người khác có thể bị tái phát thường xuyên, gây tổn thương dần dần đến các khớp và mô xung quanh.

Mẹo phòng tránh

Có nhiều bài viết về lối sống và chế độ ăn uống có thể được tuân theo để ngăn ngừa các đợt bùng phát bệnh trong tương lai hoặc ngăn chặn bệnh gút để nó không bao giờ xuất hiện:

  • uống nước nhiều từ khoảng 2 đến 4 lít mỗi ngày
  • duy trì trọng lượng cơ thể khỏe mạnh

Tổng hợp các biện pháp khắc phục

Những người bị bệnh gút có thể kiểm soát các cơn bùng phát bằng cách điều chỉnh chế độ ăn uống của họ. Chế độ ăn uống cân bằng có thể giúp giảm bệnh gút.

Những người bị bệnh gút nên tránh chế độ ăn ít carbohydrate. Lượng carbohydrate thấp có nghĩa là cơ thể không thể đốt cháy được lượng chất béo đúng cách, dẫn đến việc đưa các chất được gọi là ketone vào máu. Việc tăng ketone này có thể dẫn đến tình trạng gọi là ketosis làm tăng mức acid uric trong máu.

Điều quan trọng nhất là tránh những loại thực phẩm chứa nhiều purin, để đảm bảo rằng mức acid uric trong máu không quá cao.

Dưới đây là danh sách các loại thực phẩm có hàm lượng purine cao cần thận trọng:

  • cá cơm

    nhung-loai-thuc-pham-nay-nguoi-bi-benh-gut-nen-chanh-cho-xa
    Người bị bệnh gút nên chánh xa các loại thực phẩm này
  • măng tây
  • thịt bò
  • bộ não động vật
  • đậu khô và đậu Hà Lan
  • thịt đỏ
  • nước thịt
  • cá trích
  • Gan
  • cá thu
  • nấm
  • cá mòi
  • con sò
  • bánh ngọt

Mặc dù phải tránh các loại thực phẩm này, tuy nhiên người ta thấy rằng một số thực phẩm giàu purine sẽ không làm tăng nguy cơ bị bệnh gút, hoặc làm tăng các triệu chứng.

Măng tây, đậu, một số thực phẩm có nguồn gốc thực vật khác, nấm cũng là nguồn purin, nhưng nghiên cứu cho thấy rằng chúng không kích thích các đợt bùng phát của bệnh gút và không ảnh hưởng đến nồng độ acid uric.

Nhiều nghiên cứu dịch tễ học đã chỉ ra rằng các loại rau giàu purin, các loại đậu, các loại trái cây có đường, cà phê và vitamin C giảm nguy cơ bệnh gút, trong khi đó thịt đỏ, đồ uống có chứa fructose và rượu làm tăng nguy cơ.

Nguyên nhân của bệnh gút được xác định chắc chắn là do acid uric, tuy nhiên việc điều trị bệnh gút khá là đơn giản bởi vì có rất nhiều loại thuốc sẵn có, và bệnh gút là một dạng viêm khớp có thể được kiểm soát dễ dàng.